Formele en informele organisatie: de organisatie-ijsberg


ijsberg

De Hawthorne-studies hebben een belangrijke omwenteling teweeggebracht in het denken over organisaties. Veel van de nu bestaande patronen van menselijke interactie hebben totaal geen representatie in de formele organisatie. Te vaak gaat men uit dat de organisatie van een bedrijf overeenkomt met een blauwdruk of een organogram. In feite is dat nooit het geval (Roetlisberger en Dickson, 1939).

De informele organisatie kan worden gezien als die processen en gedragingen die niet formeel zijn gepland of voorzien, maar die spontaan naar boven komen vanuit de behoeften van mensen. Mensen brengen hun hoofd en hart mee, niet alleen hun handen.

De formele organisatie wordt wel gezien als het topje van de ijsberg. De informele karakteristieken van organisaties zijn het grote verborgen deel van de uitberg: uit het zicht, maar altijd aanwezig. En vaak minstens zo invloedrijk.

De informele activiteiten kunnen we kortweg karakteriseren als de cultuur van een organisatie: activiteiten die de eigenheid van de organisatie meer karakteriseren dan welke stapeling van formele activiteiten ook. In veel veranderingstrajecten worden juist deze informele activiteiten niet of onvoldoende gediagnosticeerd en daarmee het belangrijkste vergeten, met als gevolg dat veranderingstrajecten meer het karakter van een kansspel krijgen dan van interventiekunde (French en Bell, 1984).

Bron: Caluwé, L., de, et al, Leren veranderen, uitgeverij Samsom, Alphen aan den Rijn, 1999, pag. 37-38


Meer weten? Wij selecteerden de volgende boeken voor jou.

Succesvol veranderen

De omgeving van organisaties dwingt hen ertoe zich voortdurend aan te passen of zelfs diepgaand te veranderen. Dat veranderingsproces blijkt niet zonder risico’s te zijn. Waarin schuilt de kracht van succesvolle organisaties en wat leidt tot mislukking? Hoe kunnen verantwoordelijken leiding geven aan die veranderingsprocessen? Een sleutelfactor blijkt naast een

Interveniëren en veranderen

Het boek ‘Interveniëren en Veranderen: Zoeken naar betekenis in interacties’ is geschreven door Boonstra, De Caluwé en andere deskundigen op het gebied van verandermanagement. Het boek biedt een diepgaand inzicht in de complexiteit van veranderprocessen en reikt handvatten aan voor effectieve interventies in organisaties. De auteurs beginnen met het introduceren

Aanvullende artikelen
Tools om zelf toe te passen

Onderdeel opleiding Middle Management - klik hierVoorbeeld op 'Praktijkcase veranderen' - klik hier