googletag.pubads().setRequestNonPersonalizedAds(0)

Denkhoeden De Bono

 

model_denkhoeden_de_bono

 




 


Denkhoeden

De Bono is één van de goeroe’s op het gebied van creativiteit, nieuwe ideeën ontwikkeling en denktechnieken. Een van zijn meest bekende methodes is het werken met zogenaamde ‘denkhoeden’. Met die zes denkhoeden wordt aangeduid dat er zes verschillende wijzen van denken zijn. Niet zozeer (juist niet!) om iemand te classificeren, maar om een groep mensen op een gezamenlijk spoor te zetten, gezamenlijk één richting uit te denken. Het veroorzaakt daarmee een veel bredere gedachtestroom met meer mensen.

Denkhoed als denkrol

Metafoor van de hoed: een hoed zet je zeer bewust op. Met een hoed op ben je iemand (anders), een politieman zonder hoed is geen politieman. Een hoed geeft aan wat er onder de hoed zit.

Een denkhoed zet je zeer bewust en weloverwogen op, het geeft aan dat iemand zeer bewust kiest om ze te denken, en niet zomaar reageert: je bent een denker!

De zes verschillende hoeden verschillen zoveel mogelijk, het zijn geacteerde rollen verwar ze niet met wat u je zelf bent of je eigen karakter.

Witte denkhoed

Maagdelijk wit denken, in de vorm van feiten, cijfers en informatie.

Feiten en cijfers als een computer die deze gegevens ophoest, neutraal en objectief, geen interpretaties en meningen.

Kan alleen door zeer gerichte vragen te stellen.

Tweelagensysteem:

  • Geverifieerde, onomstotelijke feiten,
  • Veronderstelde feiten (deze feiten mogen worden gepresenteerd, mits duidelijk wordt gemaakt dat het tweederangs feiten zijn).

Er mag gebruik gemaakt worden van waarschijnlijkheidsspectrum (van altijd waar tot nooit waar) mag, mits correct geformuleerd.

Rode denkhoed

Een ‘rood’ waas voor de ogen, in de vorm van emoties en gevoelsoordelen, alsmede vermoedens en ingevingen (intuïtie).

Als emoties en persoonlijke meningen geen plek krijgen dan zullen ze vanuit het verborgene de discussie blijven beïnvloeden. Drie situaties waarbij emoties ons denken beïnvloeden:

  • Achtergrondemoties: haat, liefde etc. kleurt onze waarnemingen,
  • Emotie opgeroepen door de eerste waarneming: bijv. je voelt je beledigd, beïnvloed alle volgende ervaringen,
  • Emoties bepalen de keuzes die je maakt.

Normaal ondersteunen mensen in discussies hun gevoel/emoties met (onzinnige) argumenten, willen het rechtvaardigen en/of toelichten: bij het praten onder deze denkhoed mag dit niet.

Twee categorieën:

  1. De normale emoties: angst, achterdocht,
  2. Gecompliceerde beoordelingen als gevolg van vermoedens, intuïtie smaak, esthetisch gevoel, nuchterheid, etc.



  3.  

Zwarte denkhoed

De ‘advocaat van de duivel’: negatieve beoordeling; waarom iets niet zal functioneren.

Alles wat verkeerd, onjuist of gebrekkig is, het strookt niet met de praktijkervaring of algemeen aanvaarde kennis. Beoordeling van risico’s en gevaren.

Het is een objectieve manier om negatieve elementen toe te voegen, of de vinger te leggen op fouten in de gedachtegang en de gevolgde denkmethode.

Het mag niet verworden tot een negatieve geaardheid, dan behoort het tot de rode hoed.

Hoe kunnen negatieve aspecten worden gepareerd:

  • Nota nemen van het negatieve aspect door te erkennen,
  • Onderkennen gevolgd door het belichten van parallel gezichtspunt,
  • Onderkennen gevolgd door manier hoe het gevaar het hoofd te bieden,
  • Aantonen dat gevaar geen gevaar vormt (zwart denken over zwart denken),
  • uiteen zetten van een alternatieve zienswijze.
Gele denkhoed

Zonneschijn, helderheid en optimisme: positieve beoordeling, constructieve bijdragen, opsporen van kansen (opportunisme).

Positief en constructief, opsporen van positieve aspecten (enerzijds het logisch en praktische tot anderzijds visioenen en hoopvolle verwachtingen). Geel denken is ook een geesteshouding die met positieve hoop vooruitloopt op een situatie.

Geel denken verkent en onderzoekt de dingen op hun waarde en voordelen, zoekt naar een logische ondersteuning: gefundeerd optimisme.

Geel denken is constructief en generatief: concrete suggesties en voorstellen, heeft betrekking op het uitvoeringsaspect (de bal aan het rollen brengen).

Het glas is halfvol en niet halfleeg.

Verbanden met andere hoeden: euforisch: rode hoed en creëren van nieuwe ideeën: groene hoed.

Groene denkhoed

Vruchtbaarheid: creativiteit, zaden die ontkiemen en tot wasdom komen, beweging, provocatie.

Groene hoed impliceert creatief denken. Bereidheid om op zoek te gaan naar alternatieven (verdergaand dan de meest voorde hand liggende alternatieven, niet tevreden zijn met de eerste goede aangedragen oplossing). Groen denken streeft naar verandering. Groen denken houdt geen beoordeling in maar juist een beweging, een denksprong waarmee je tot nieuwe ideeën komt. Provocatie (d.m.v. de omkering, een willekeurig gekozen woord) wrikt ons gebruikelijke patroon van denken los, zodat we andere wegen van denken kunnen volgen.

Je hebt geen meer of minder creatieve mensen, maar creatieve mensen besteden gewoonlijk meer tijd aan het pogen om creatief te zijn. Het pauzeren om creatieve tijd in te lassen is essentieel. Iemand moet niet creatief zijn, kan het wel pogen.

Blauwe denkhoed

Afstandelijkheid en controle: de dirigent van het denken, denken over denken.

Denkt over het denken. ‘Volgens mij hebben we nu gele hoed denken nodig, willen we verder komen…’. Blauwe denkers definiëren de kwestie waar het denken zich op moet richten. Blauwe denkers geven vorm aan wat zonder hem een chaotisch verlopende discussie zou worden (samenvatten, trekken conclusies, agenda bepalen, stoppen van twistgesprekken etc.), zijn vaak voorzitter, hoeft niet zo samen te vallen.




 

 




 

Meer weten? Wij selecteerden de volgende boeken voor jou.

Creatief denken

  Van de hand van Edward de Bono, bestsellerauteur van onder meer ‘Zes denkende hoofddeksels’ en ‘Gym voor je geest’, is er nu het allesoverkoepelende magnum opus: ‘Creatief denken’. Met dit boek wil hij ons aanzetten ons denken te vernieuwen. Hij beschrijft in ‘Creatief denken’ de ontwikkeling van ons denken,

Zes denkhoeden

  Hét boek bij het model van de denkhoeden! Dr. Edward de Bono wordt beschouwd als een internationale autoriteit op het gebied van conceptueel denken. In deze everseller verheldert hij op een originele manier alle ingewikkelde besluitvormingsprocessen. Door vanuit zes verschillende invalshoeken naar een probleem te kijken, komt u sneller

Strategisch benchmarken

  Benchmarking is een systematisch en voortdurend meetproces, waarbij de bedrijfsprocessen van een organisatie worden vergeleken met die van leiders in de bedrijfstak. De gevonden resultaten worden vervolgens geanalyseerd en vertaald naar de eigen bedrijfssituatie. Daarmee is benchmarking meer dan schaamteloos stelen of domweg kopiëren. De gevonden resultaten worden namelijk

 

Aanvullende artikelen

Innoveren begint bij uzelf innoveren – drie innovatieversnellingstips

  Het is een mooie variant op ‘winnen begint bij jezelf overwinnen.’ En het gaat precies zo op voor innoveren. Het eerste misverstand is dat innovatie gaat over iets nieuws uitvinden. De term heeft dan ook een hoog Willie Wortel gehalte. En dan staat het heel ver van onze dagelijkse

Zes kenmerken van ideeën die blijven plakken

  “Made to stick’ van de Amerikaanse marketingbroers Dan en Chip Heath is zopas in het Nederlands verschenen onder de titel ‘De plakfactor’, met op de cover het gekende lijmstiftje. Het duo beschrijft aan welke voorwaarden ideeën die blijven plakken moeten voldoen. Bij het uitwerken en beschrijven gebruiken ze de

 

Tools om zelf toe te passen

Denkhoeden De Bono – tool

  Deze tool kan je gebruiken binnen een creatief proces. De kleuren staan voor denkrichtingen en dwingen jou of jouw team om vanuit verschillende perspectieven naar een idee (of probleem of uitdaging of complicatie) te kijken. In het model van de denkhoeden van De Bono staat een uitgebreide beschrijving van

 

Voor een professionele (door)ontwikkeling en aanpak

Gert Jan Schop

Adviseren, begeleiden, faciliteren, coachen, trainen bij trajecten op het gebied van leren en veranderen, strategie en organisatieontwikkeling. Aandacht voor ratio & emotio, harde en zachte kant. Gert Jan heeft ruim dertig jaar ervaring als manager, directeur en ondernemer, seniorniveau. Hij staat positief in het leven, het glas is altijd halfvol.

 



Managementmodellensite

Managementmodellensite is een site van professionals voor professionals en van docenten voor studenten. Onze drive zit in het ontwikkelen van mensen en organisaties en modellen zijn daarbij een handig hulpmiddel. Of het nu gaat om een bondige uitleg van modellen, praktisch toepasbare tools en sjablonen of tips voor boeken en artikelen: managementmodellensite is dé site voor praktisch toepasbare informatie over modellen.

Wie zijn we?

De website wordt bijgehouden door gedreven professionals die elk op hun eigen manier een fascinatie hebben voor managementmodellen. Allemaal hebben we hands-on ervaring met de toepassing ervan bij het vormgeven aan organisaties en oplossen van problemen. Meestal hebben we ervaring als docent. We stellen onze kennis en ervaring graag ter beschikking voor algemeen gebruik. Wil je ons leren kennen? We stellen ons op de experts pagina aan je voor.

Wat kunnen we voor je betekenen?

Wij managen niet alleen managementmodellensite.nl, maar zijn ook in ons dagelijks leven actief met ons vak bezig; bijvoorbeeld met het trainen en coachen van medewerkers en het vormgeven en verbeteren van organisaties. Wil je je verder verdiepen in dit onderwerp? Of heb je behoefte aan ondersteuning van een ervaren trainer, coach of adviseur? Neem dan gerust contact op. Er is een goede kans dat we je verder kunnen helpen.